How A Grown-Up Celebrates Her Birthdays

Katulad ng mga nagdaang birthdays ko, hindi pa rin ako nag-celebrate.

Kaya nagpapasalamat ako sa mga magulang ko noong 1st at 7th birthday ko. Kung hindi dahil sa kanila, hindi ko mababasa ang pangalan ko sa cake. Hindi pa nga dapat counted ‘yung isa dahil hindi pa ako marunong magbasa at wala pa akong alaala noong unang beses na magkaroon ako ng birthday celebration.

Salamat rin sa mga Undas, nationwide blackout at mga pinuputol na kable ng kuryente. Kung hindi dahil doon, baka hindi ko naranasang mag-ihip ng kandila.

Bakit nga ba I make my birthdays boring and ordinary?

Nagsimula ito noong college. Hindi ko alam kung sadyang idol ko lang ‘yung kaklase kong si Maui. Siya kasi ‘yung taong hindi trip na binabati at brino-broadcast ‘yung birthday niya. Naisip ko na tipong, “cool” siya. Pero years later, nagkaroon ako ng personal kong dahilan.

Nabanggit ko na rin dati sa post ko na, tumatanda na ako’t dumadami na ang responsibilidad. Lalo na nung nagtrabaho ako sa tindahan habang nag-aaral ako. Pakiramdam ko, kulang ang bente-kwatro oras ko sa isang araw. Para ako laging mauubusan ng oras, kasama na sa mga oras na nasasayang ‘yung tig-iisang minuto kong pag-iisip, ‘yung tipong sa kalagitnaan ng pagiging punong-abala mo sa realidad eh, magte-teleport ‘yung utak mo sa mga ulap. Nasasayang, wala namang nasasayang na oras sa pag-iisip pero sa realidad, meron.

Isa pa, hindi ko alam kung may imbisol ba akong balat sa pwet pero, may mga bagay na nangyayari bago o matapos ang birthday ko. Tipong iiyak ka na lang bigla. Eto mga example:

15th, isang araw bago magpasahan ng baby thesis. Hindi ko actually alam kung baby thesis ba talaga iyon, kasi nung mga panahon na ‘yun, thesis para sa akin ‘yun dahil 3rd year high school pa lang ako noon at first time ko siyang ginawa. O baka baby thesis siya na nag-ngingipin na (shet ang corny). May kapartner naman ako sa paggawa kaya hindi lahat ng hirap eh, sinalo ko. Nung araw na iyon, binigyan ako ng pera ng lolo ko, pa-birthday niya sa akin. Pero naubos iyon sa kakapa-print. Naubos rin ang oras ko sa computer shops. Pero hindi pa riyan nagtatapos ang kasiphayuan ng tadhana.

Sinurpresa ako ng birthday bash ng mga virus sa diskette kung saan naka-save ang thesis namin. Oo na, 2007 na noon at uso na ang flash drive. Pero nung mga panahon na iyon, sanay kaming gumawa ng apoy sa pinagkiskis na bato at sa pakiwari namin, mahal ang flash drive. Pinipilit kong magpakatatag noon dahil umiiyak na ‘yung thesis buddy ko. Mabuti na lang, may kalahati ng thesis namin na naka-save sa computer ng kaklase naming isa, pero hindi siya aabot sa oras ng pasahan kung gagawin namin ang kalahati kaya ang napagkasunduan: handwritten thesis.

Hindi ko na masasagot ang tanong kung saan at paano kami nakakuha ng kopya para isulat iyon lahat. Basta ang alam ko,  mangiyak-ngiyak ako na umuwi ng bahay dahil sobrang gabi na noon para sa isang high school student. Hiyang-hiya ako habang naglalakad nang nakapalda pa. Isa pa, ‘yung ang mga panahong pinagagalitan ako ng tatay ko dahil alas-sais ako lagi nang gabi umuuwi; quota na ako. Pero hindi naman ako napagalitan pag-uwi, pero naiiyak pa rin ako sa haba ng sinulat ko. Medyo lumamang kasi ‘yung thesis buddy ko kasi sa kanya ‘yung first part, sa akin napunta ‘yung body with matching footnotes pa kaya ang hirap magtantsa. Medyo nagmukhang sugatan ‘yung thesis ko sa dami ng maninipis na papel na patsi-patse  dahil sa mga mali kong mga naisulat. Oo, wala akong liquid paper. Pang-OC lang ‘yun.

Ang ending, napagbigyan kaming habulin ang thesis na typewritten kinabukasan. In short, walang silbi ‘yung pagpupuyat ko at pagka-cut ko ng first subject para tapusin iyon. Pero binati ako ng mga tao sa bahay namin ng happy birthday. Happy as ever.

16th, nagkaaway kami ng isa kong kaibigan. Di niya ako kinausap. Pero nagtext siya at nagsorry.

18th, nakapag-out ako sa mga pinsan ko. Sabi nga ni Ju, half of the battle was won! Nag-iinuman kami sa labas habang tila tinutulian ako, nang tawagin ako ng nanay ko sa loob ng kwarto at tinanong kung babae o lalake ang gusto ko. Hindi ko matandaan ang sagot.

Bilang debutante, hindi ako nakaligtas sa pambabalasubas. Nilagyan ako ng make-up at nagsuot ng pambabaeng damit. Masaya akong gumising kinabukasan hanggang sa marealize kong wala na akong pera.

19th, days before, nagpaikli na ako ng buhok to officially mark my manhood. Naks! O queerhood siguro. O lesbianhood. Kung ano man ang tawag mo run.

‘Yun na siguro ang kahuli-hulihan kong birthday na sinabi ko, hindi na ako magse-celebrate.

20th, nagpamanicure ako, ‘yung nude ang kulay. Wala lang, baklang-bakla lang ang pakiramdam ko. Naging tradisyon ko na siya tuwing birthday ko.

Sinurpresa ako ng friend-slash-crush ko ng surprise. Usapan kasi namin lalabas lang kami. Pero biglang dumating ‘yung closest friends namin. Akala ko noon, mababadtrip ako noon kasi isinama niya ‘yung jowa niya.

And how did I end it? Ayon, nanood ng porn videos. Actually, hindi nanood– nagbabad.

21st, lumabas kami ng pinsan ko at kaibigan namin na bading. Dahil ganap na binata na raw ako, punta raw kami sa beerhouse! Pero syempre, hindi pumayag ‘yung isa, kaya nauwi kami sa ibang chicks– grilled chicks ng Mang Inasal.

22nd, graduate na ako’t may trabaho na. Day off ko sana, pero pinasalo ako sa isang shoot dahil masama ang pakiramdam nung dapat na gagawa.

23rd, nabigyan ako ng memo kaugnay ng mga booked flights na hindi naayos.

24th, just went ordinary. Medyo iba pala ang feeling na sa pag-uwi mo, ordinaryong tao ka lang. Nawala pa sa piling ko ‘yung pinakamamahal kong phone dahil kinailangan ko siyang isangla, ilang araw bago ang birthday ko. After a week, natanggal ako sa trabaho.

So para sagutin ng diretso kung bakit hindi ko trip mag-celebrate? Ayoko kasi na maramdaman ko na espesyal na tao ako sa araw na iyon. Na dapat, walang sisira ng araw ko, wala akong makakasalubong na kupal, na hindi ako exempted sa realidad at responsibilidad. Ayokong manggaling sa ibang tao, sa planeta, sa bituin o kahit sa horoscope ko pa na araw ko ito. Ayokong manggaling sa tadhana at kapalaran na magiging smooth ang araw na iyon dahil hindi ko naman kontrolado lahat. Nagsisimula ang lahat ng ito sa pinaninidigan kong ayoko ng expectations at to think for the worst. Kung mababasa mo naman sa itaas, lagi naman akong napagtritripan ng kung sino man tuwing birthday ko.

Hindi ko sinasabing kamuhian ang happiness, pero gusto ko lang kasi na inaangkin ang araw ko, kasi araw ko ‘yun, na hindi ka tumatakas sa realidad. Kaya mas okay sa akin na batiin ako bago magtapos ang birthday ko
para maipaalala sa akin na isang beses sa isang taon, may isang araw akong inangkin.

Tsaka ewan ko, naiilang ako kapag binabati ako ng di malapit sa akin. Lalo na kapag hindi mo inaasahang kukulitin ka kung kailan ang birthday mo, mag-aabang ng alas-dose sa orasan. Tapos sa susunod na taon, mag-aabala ka oang regaluhan ka kahit tapos na ‘yung araw mo.

Siya siguro, ‘yung icing sa ibabaw ng birthday cake mo.

Advertisements

Sa Bandang Guagua

Ano’ng ganap mo kapag Linggo?

Quarter to 10 o’clock ng umaga, binulabog ako ng mga tawag at text kanina. Pinagpapasalamat ko na lang na kahit papano, nagising ako, bilang mag-aalasais na ng umaga nang mag-shut down ako at mamaalam sa mundong ibabaw. Inasahan ko naman kasi na, paghaharian ko ang Linggo ko.

Kinagabihan, nagpunta ako ng Guagua, Pampanga para mag-interview ng isang babaing Katy Perry sa The One Who Got Away. Namatay sa komplikasyon ang lalaking dream guy ng mga babae sa pocket book: gwapo, mabait, torpe, malambing at masasabi ko namang may-kaya sa buhay  na luckily, si Katy Perry ng Guagua ang nagustuhan ngunit sa kamalasan, hindi tumagal. Whether sampung taon kayo, o isang buwan lang, ‘pag mahal mo, mahal mo. Kaya ganoon na lang ang pagsisisi ni Perry kung bakit hindi niya binalikan ulit si Boy Pogi.

At iyon, ang naudlot na love story nang dalawang ito ang naging dahilan kung bakit naudlot ang aking weekend. Wala raw kasing magsu-supervise ng coverage ng libing ni Boy Pogi kaya nagbakasakali ang aking boss na, kung wala mang taong nakalaan para sa trabahong iyon, ako na lang muna.

Napakamot na lang ako ng ulo habang naghihikab. Anak ng tokwa. Binigyan nga ako ng madaling trabaho nitong nagdaang linggo dahil hindi ako kayang pagkatiwalaan, pero binawi naman sa pagtadtad ng mga  trabahong sisimulan ko, pero tatapusin ng iba. Sabagay, mahilig naman ako magsaing kahit sa labas ako bumibili ng kanin.

Para akong makupad na desktop na punum-puno ng virus na nagbawi ng malay sa humigit-kumulang isang oras, at nang ma-realize ko na hindi panaginip ‘yung mga tadtad na tawag at text sa’kin kanina, doon na ako kumaripas. Mabuti naman kahit papaano, may na-assign nang producer na magshu-shoot. Happily ever after.

Habang papunta kaming shoot, pinag-uusapan na namin kung paano namin iko-cover ang libing ni Boy Pogi. Interviewhin din daw ang mga magulang at ang pseudo-girlfriend na si Perry. Tapos, baka raw pwedeng lagyan ng stylized shoot (term siya sa production na ang ibig sabihin, beauty shots. Para ma-visualize mo, isipin mo kung paano magwisik ng tubig at maghilamos ang mga babae sa Ponds facial wash). Minsan hindi ko maintindihan kung nakakawala ba talaga ng puso ang pagpro-produce o sadyang kailangan mong mawalan ng emosyon paminsan.

Sa wakas, matapos naming maligaw dahil wala akong kwenta sa direksyon, nakarating na kami sa chapel kung saan nakalagak si Boy Pogi. Hindi ko alam kung sadyang robot ako o talagang madilim o gloomy na aura sa paligid– siguro kasi kahit papaano, nakapagpaalam sila nang matiwasay kay Boy Pogi. Ang tanging emosyon ko lang noon eh, pagngingitngit sa tirik ng araw. Nagkataon pang sinuot ko ‘yung mainit kong damit (mala-varsity o sport shirt) na Slytherin Seeker. Parang blade na gumuguhit sa balat.

Hanggang sa umalis na kami ng chapel, at naramdaman ko na ‘yung mga niloloob ng mga matatandang dalaga: ‘yung tingin nila sa pag-ibig na isang mabagal at matamlay na prusisyon, habang papunta sa sementeryo. Akala ko, simpleng sementeryo lang iyon.

Wala, wala kang mababasang horror story dito na pwede mong ibenta sa Creepy Pasta at sa mga pamangkin mong maliliit na ayaw matulog nang maaga sa gabi.

May limang taon na siguro– o apat na taon o anim, o kung ilang taon nang nakakaraan, nang huli akong makadalaw sa sementeryo. Kahit anong sementeryo, ke sementeryo sa’min o sementeryo sa ilalim ng tubig, basta hindi ako nakapasok sa loob ng humigit-kumulang limang taon. Wala namang nag-iba sa itsura ng sementeryo base sa mga sementeryong nakita ko nung huli akong mapadaan; higit lalong wala namang kakaiba sa sementeryong iyon na pinuntahan namin.

Nabanggit ko ito sa producer na kasama ko noon. Tinanong niya kung wala ba kaming patay. Mukha lang akong zombie, pero mortal pa rin ang angkan namin. Sa mga namatay kasi sa side ng nanay at tatay ko, isa lang roon ‘yung inabutan kong buhay, si Tito Chris. Medyo may katiting na pagsisisi nga sa’kin kasi, hindi ako naging mapagmahal na pamangkin. I mean oo, concern ako bilang kamag-anak, pero hindi ko siya masyadong nilalapitan noon nang tamaan siya ng iba’t ibang uri ng sakit gawa ng droga. Kaya ayun, tuwing may bisita kami na hindi niya kilala, mga asa-asawa ng pinsan ko halimbawa, nagpapakita siya kapag nakikitulog sa bahay ng isa kong tita.

Kung physically fit siguro ako, kaya kong libutin ‘yun sa loob lang ng isang minuto. Kung may photographic memory siguro ako, kaya kong tandaan lahat ng pangalan doon in 3 minutes. Kung may psychic powers siguro ako at sixth sense, kaya kong magpatawag ng conference meeting in 4 minutes, lalo kung walang kaluluwang mag-iinaso. Ganyan kaliit ‘yung sementeryo.

Dalawang semeteryo lang ang gusto ko pasukin bago pa ako makarating dito sa munting sementeryo ng Guagua:

  1. ‘Yung isa, sa may highway papuntang Zambales, ‘yung paitaas ng bundok. Mga tatlo hanggang apat na beses ko na siguro itong nadaanan. Kahit malalim na ‘yung gabi at sementeryo siya, ayokong pumalya ng tingin sa mga nitso at mga nakatirik na krus. Bukod sa matatagtag ang fats mo sa pag-akyat, gandang-ganda ako sa landscape.
  2. Yung sementeryo sa San Mateo. Press work noon ng college paper namin sa bahay ng Editor-in-Chief namin. Madilim na noong mga oras na ‘yun kaya hindi ko na matandaan ‘yung eskinitang dapat kong hintuan. Naparami pa ata ng tagay ng kape ‘yung driver. Ayon, lumampas kasi jeep na sinakyan ko. Wala akong choice kung hindi maglakad. Tang inang sementeryo ‘yan nang madaanan ko. Nakakatakot puta. Ni hindi ko kayang tumingin kahit two seconds lang. At dahil diyan, kailangan ko siyang balikan for scaring all the shit out of me.

Hindi ko alam kung ilang taon ako nung unang beses akong makapasok ng semeteryo, pero ang akala ko noon, sangkap lang ang mga pagkamatay ng mga karakter sa mga pinapanood naming soap opera noon para matigang at mag-clog ang muta sa tear ducts ng manonood. ‘Yung naaalala ko, nanonood ako ng Maalaala Mo Kaya, may lalaking binaril (si Carlo Aquino ata ‘yun) tapos iniisip ko kung paano gagawing ‘yung dugo at pagbabaril. Doon ko natitigan nang masama ‘yung isang bote ng catsup sa kusina. Hanggang sa may napanood akong dokyu kung papaano gawin ang mga simpleng stunts, which convinced me more na hindi totoo ang kamatayan. Hanggang sa ma-burst ang bubble ko nang makapasok ako first time sa sementeryo.

Mahilig ako magbasa ng mga pangalan, hindi ko na matandaan kung anu-ano ‘yung mga ‘yun (dahil nga wala akong photographic memory) pero naaaliw ako sa pagbabasa ng pangalan. Hanggang sa mga sumunod na taon, kinukwenta ko na ‘yung edad nila. Siguro premonition siya na magiging tindera ako ng sari-sari store kaya kailangan kong mag-exercise ng mental Math.

Tapos, sa sumunod pang mga taon na pagpunta ko sa sementeryo, bukod sa pagkwekwenta ng edad, pinapansin ko na rin pati ‘yung date kung kailan sila namatay, at itsura ng nitso. Sa mga nabanggit na kwalipikasyon ko iniisip kung anong naging buhay nila.

  • Ay ito, baby pa, sayang naman.
  • Ito namang isa, 74 years old na; lived his life to the fullest.
  • ‘Yung nitso nito, ginamitan na lang ng walis tingting na panulat sa mamasa-masang semento noon. Siguro hirap sila sa buhay.
  • Eto naman, panginoong maylupa. Daming pasabog eh.
  • Pasko namatay ‘to oh. Paano kaya sila nagcelebrate?

Hanggang sa eto na nga, matapos ang mahabang panahon, nakarating ulit ako sa sementeryo.

Tulad ng nakagawian ko, nagbasa ako ng pangalan, pero konti lang bilang nasa shoot kami. Pero mas ikinalikot ko noon, ‘yung pagkwekwenta pa rin ng edad, petsa ng pagkapanganak nila at kung gaano na sila katagal nakahimlay doon. Doon ako napapaisip kung anong naging kwento ng buhay nila. Mayroon akong ilang natandaan kanina, meron naman na sampol lang.

  • Tagal na nitong patay ah. 1944 pa. Siguro Makapili ‘to. O pinatay sa isang public execution habang nagsisigaw ng “Mabuhay ang Amerikano!’
  • Namatay ‘yung asawa niya, 70’s pa. Pero kailan lang siya namatay. Mahirap ba maging biyuda nang mahabang panahon?
  • Eto naman, pinanganak noong 80’s. Martial Law baby. Paano kaya siya tinago nang magulang niya noon sa bundok?P_20160131_153145_2[1]

Inisip ko noon, nagkwe-kwentuhan din ba ‘tong mga ‘to kapag gabi na? Nagpapayabang ng lolo? Nagre-retreat, habang napapalibutan ng kandila? Hindi pa ba sila umay sa amoy ng candle wax? Naku po, sorry, natapakan ko nitso mo. Badtrip siguro ‘to.

Hindi ka lang talaga makakapulot ng kwento sa mga taong nagsasalita’t buhay. May sixth sense ka man o wala, magkakaroon ka ng usapan with sense sa mga patay, na hindi mo kailangan paganahin ang five senses mo. One way nga lang ang usapan.

Perpektong lugar siya para sa mga taong gustong mag-isip at gumawa ng kwento. Malayo kasi sa urbanidad at overrated lines and punchlines. Malayo sa plot na iginapang at naisalba ng deus ex machina. Malayo sa industriya ngayon na kung saan, gagawin kang bobo at binayaran lang lahat ng TV commercials.

Kung kailan mo rin ng mahiwagang portal para makausap ang sarili mo, sementeryo ang hanap mo. May kaibigan akong strong, as in strong ang personality, na kapag malungkot siya at nanghihina, pupunta siya ng sementeryo at mahihiga sa mga nitso. Narerelax kasi siya, tahimik kasi. Hindi ko na matandaan pa ang ibang rason kung bakit sementeryo ang napili niyang sanctuary, pero siguro, mahirap kasi para sa mga tao sa paligid niya na maintidihang hindi siya forever Wonderwoman.

Sa wakas, alam ko na kung saan ako pupunta tuwing Lucky Sunday, ang magiging ganap ko kapag nararamdaman kong kinakalawang na ang imahinasyon ko at ang pagsusulat ko, kapag nasusuka na ako sa mga tsismisang kapitbahay at noontime shows.

At nasagot ko na ang tanong ko kung saan pwede mag-soul search ang mga tulad kong kababata ni Heidi, na anak-pawis sa kabundukan– literally and figuratively.

 

 

Where Do Broken Hearts Go?

Basta ang alam ko noon, title lang ito ng kanta ni Whitney Houston. Noong mga panahong bibili ako ng pocket wifi, ito ‘yung naiisip kong pangalan at ang password eh, kung saan ako madalas makikita dahil sa pagiging workaholic ko. Wala naman– gusto ko lang ipangalandakan noon na may pocket wifi ako: kukunin ko pa ang atensyon mo pero hindi ko ipapaalam siyempre ang password. Pero hindi ako nakabili ng pocket wifi at hanggang ngayon ay nakikigamit lang ng resources ng aming kumpanya. Kaya ang title sana ng kanta ay hindi pa rin naging pangalan ng pocket wifi.

Hanggang sa hindi na siya naging title lang ng kanta. Binili ng pelikula ang kantang ito at ibinato sa ang tanong sa mga manonood. Hanggang sa ang title lang sana ng kanta ay nagkaroon ng quotation marks sa unahan at sa dulo ng iisang pangungusap na ito. Unti-unti, hindi na siya binalot ng melodya: nagkaroon siya ng laman. Isang damit na sa wakas ay maraming gustong bumili, ilang beses sinilip sa mga tukador ng clothing line, hinanap kung saan meron at magkano nga ba.

Pumatok sa mga manonood. Ang rhetorical question ay naging palaisipan na ngayon.

Sa mga tindera sa palengke.

Sa mga gumagawa sa factory.

Sa mga negosyante sa Makati.

Sa mga panginoong maylupa

Sa mga tambay, na ilan ay suma-sideline sa pagiging snatcher.

Sa mga taxpayers at sa mga umaasa pa rin sa isusubong pagkain ng magulang

Sa mga taong araw-araw binabaybay ang EDSA, sa mga nakikipagdigma sa sariling pwesto sa MRT, sa mga nasa loob lang ng bahay umulan o umaraw. Sa mga taong sobrang busy sa buhay pero nakukuhang magising ng alas-dos ng madaling araw para magmukmok. Hindi na nila pinapakinggan ang dating title ng kantang ‘yan: iniisip kung magkano, kung nakanino, kung papaano at kung nasaan nga ba.

Sa Norte? Bakit nga ba nagpupunta sa Norte kapag gusto mo mapag-isa at mag-soul search? Kasi malayo sa magulong urbanidad? Kasi malamig ang panahon? Siguro. Dahil sa klima eh, siguradong magsasara ang pores mo at aasa ka na pati tear ducts mo at ilong mo ay magbabara. Para wala nang aagos.

Saan sa Norte?

Sa Baguio? Maraming tao.

Sa Sagada? Malayo pa ulit.

Sa Mt. Kiltepan? Maraming lovers na dun ngayon, baka umiyak ka lalo.

Sa Batanes? Paano kung bumagyo?

Sa Vigan? Romantic masyado.

Sa Pagudpud? Beach please.

Bakit ayaw nila sa Visayas? O sa Katimugan? Sa Cebu, pwede. Sa Davao, safe ka pa sa mga mananakit at manloloko at magnanakaw– ng pera at puri at ng feelings. Sa Zamboanga? Sa Sulu? Sa Tawi-Tawi?

Kung namamahalan ka, pwede ka naman sa malapit lang.

Dito kasi talaga nagpupunta, ang mga pusong nasira. Hindi siya glue o MIghty Bond o packing tape na pagdidikit-dikitin uli na parang jigsaw puzzle. Pwede kang magsama ng barkada. Pwede mong lunurin sarili mo sa alak. Pwede kang mag-amoy ashtray. Pwede mong singhutin ang chicken sisig. Pwede kang sumamba sa inidoro pagkatapos. Walang mangingialam pati kung paano ka kumanta.

Kahit parang kinakaskas na bulok na yerong sinubok ng dekada ang boses mo.

Kahit parang iniipit ang utong mo, o tinadyakan sa bayag.

Kahit para kang sumasamba sa diyus-diyusan.

Kahit nilulunok mo isa-isa ‘yung alpabetong Pilpino.

Kahit para kang nalulunod dahil panay ang singhap mo.

Kahit nadadagan ng mura at poot ‘yung lyrics ng kanta.

Wala kang dapat ipag-alala na baka magtampo si Whitney Houston sa’yo dahil hindi mo kinanta ang kanta niya. Kasi dito, walang manghuhusga sa’yo.

281677_1906958238444_5447745_n

‘Wag mo lang tignan ‘yung score.

Bakit Nga Ba?

My bestfriend told me, to write down every little thing that makes me feel down: ultimo ata pagkahulog ng G-TEC kong ballpen na gusto kong iyakan dahil bumaliko ang point.

Pero sa lahat ata ng masarap sanang isulat, ikaw ang pinakamahirap. Sa lahat ng umidlip sa balikat ko at nahagip ng paningin ko, ikaw ang pinakamasakit isulat. Oo, tangina, pati ‘yung first and one true love kong pagsusulat, hindi ko na maitugma sa’yo.

Hi,

Ang lungkot-lungkot ko.

Wala. Di ako naiiyak. Pero maraming gumugulo sa isip ko. Kasama ka doon.

Sa dami ng (?) at (!), andito na ang (,). At inaasahan ko na ang bagay na kinakatakot ko, ang (.). Pero umaasa pa rin akong manganganak ito at magiging (…)

Marami akong gustong sabihin. Pero bukod sa wala na akong lakas ng loob, siguradong tatawanan mo ako o tatapunan ng irap, kaya nagkasya na lang ako sa mga bantas. Niligtas na naman ako ng balarila.

Humihingi rin ako ng tulong sa prosa. Makakuha lang ako ng tyempo. Makapagkape lang ako, hintayin mo. Gagawan kita ng love letter. ‘Yung ikaiiyak mo, (hindi ko lang alam kung sa tuwa o sa lungkot o sa pagkapoot).

‘Yung tipong, nagdaan na ang maraming rebolusyon at ebolusyon, pero ikaw, parang tuod pa ring ginugupo ng isang pirasong papel na dinungisan na ng kumupas na tinta ng ballpen.

Tipo ng love letter na wala na ang mga letra; umaasa ka na lang sa memorya.

Nangumpisal sa harap ng Gin bulag ang bente-dos anyos.

Mag-aa-alas dos na. Ang sabi ko, hindi ako aabutin dito ng ganitong oras. Ito na lang rin kasi ‘yung oras ko para magpahinga– ang magmuni-muni at magsulat. Makakapasok ako bukas ng maaga, manalig tayo.

Pero hindi siguro mahirap gumising ng maaga kung may gigising sa’yo; ‘yung taong gusto mong maging kahati ng unan mo hanggang pagtanda mo.

*nagkatinginan tayo. kunyari, nakatutok mata mo sa computer*

Alam kong alam mo kung saan ito patutungo. Ginusto ko ito, at alam kong gugustuhin mo rin. Kung mali ako sa pangalawa kong sinabi, mabuti pa’y sumuko ka na. Matulog ka na lang o patulugin mo na lang ang pobre mong computer o telepono.

 

 

 

 

 

 

At dahil nandito ka na sa puntong ito, alam kong gusto mo ring mabasa. Sige na, libre na manghusga.

Ano ba kasi ‘yun? Pag-ibig. Tang’nang ‘yan.

Pero teka, gusto kong uminom muna, pampalakas ng loob. ‘Wag nating kalimutang mag-alay ng isang shot sa demonyo raw. Para hindi tayo ma-choke dahil siguradong malulunok natin ang utak natin sa pag-uusapan natin.

Bente-tres anyos na ako sa mga susunod na buwan. Pero hindi ko pa naranasan maging committed. Kadalasan, bitin ang love story ko. Bitin ‘yung pantalon. Hindi na kasya, pinipilit ko pa. Hindi kasi ako nagtatapon basta-basta ng mga bagay na napamahal na sa’kin.

Minsan, iniisip ko, may mali ba? Ang pangit ko ba? Siguro. Pero may mga success story naman na kahit parang nilamukos ng mga nagdaang rebolusyon ang mukha, makikita mo, may ka-holding hands. Sa dami rin naman ng taong nakasalamuha ko, may ilan din namang nagpaloko sa bitag ko. Masyado na lang siguro akong naging mapili sa pantalon na susuotin.

Pangarap kong manligaw. Alam kong ginasgas na ng mga apo ni Melchora Aquino ang panunuyo, pero ano ba naman ‘yung magasgasan nang kaunti ang pride ko bilang makabagong tao sa ngalan ng kundiman? Gusto kong maramdaman na kailangan niya ako: taga-hugas ng plato, taga-paligo ng pusa niya. Gusto ko maramdaman na siya si Paraluman, at isa akong maginoo pero medyo bastos. Joke.

Gusto ko, parte ng panunuyo ko ‘yung ihahatid ko siya sa opisina, o susunduin hanggang sa lugar na hindi ako maiispot-an ng tanod na barkada ng tatay niya. Out ka na? Papunta na ako d’yan. Teka, nag-lunch ka ba? Ano’ng gusto mo? Dahil bukod sa mahal ang isang bugkos ng roses lalo kapag hindi Valentine’s day, nakokornihan ako.

Gusto ko ‘yung araw-araw, may inaabangan ako. Kahit nakaka-stress ang text at tawag sa’yo ng mga boss mo, maaalis ‘yan kapag nabasa ko ang pangalan niya sa inbox ko, o kahit message lang sa Facebook. Kumbaga sa libro, may foreword siya na ikukuwento para sa isang chapter ng buhay niya sa araw na darating.

Susubukan niya akong kilalanin: paborito kong pagkain, pinaka-ayaw kong artista, pinaka-badtrip kong araw. Susubaybayan niya ‘yung blog ko, babasahin niya bawat letrang itinipa ko at ituturing itong painting na gusto niyang iuwi sa bahay at isabit sa dingding ng kwarto niya. Tapos, magiging laman ako ng statuses niya at tweets. Pahapyaw lang. At kung sisipagin man siya, magiging laman ako ng blog posts niya.

Gusto ko, kapag sinilip ko siya sa mga mata niya, maiintindihan ko ‘yung mga gusto niya sabihin kahit hindi siya magsalita. Tapos,  ‘yung buong katawan ko, magiging maligalig sa presensya niya, sa kabila ng panlalamig dahil sa pinaghalong kaba at kilig. Ilalagay ko ‘yung kamay ko pahalang sa ilalim ng ilong ko, o ng mata ko kapag nakapila kami sa istasyon ng LRT o bus kasi ganun lang siya kataas. Syempre maaasar ‘yun. Aasarin ko ulit. Repeat again.

Bukod sa kaweirduhan ng katawan, magiging malaya rin ang kamay ko na gumalaw kapag kasama siya. Sa ulo, sa balikat, sa buhok. Tapos ‘pag wala akong magawa, titirintasin ko ‘yung buhok niya. Kapag nabuhol na, susuklayin ko, hahaplusin, aamuyin. Huhulaan ko kung anong kulay ng Creamsilk conditioner ang gamit niya. Tapos, masisilip ko siyang di-magkandatuto sa pag-aayos ng damit at retouch sa salamin ng CR. Kasi, alam niyang paparating na ako.

Isang best friend na kasama ko mula sa kalokohan hanggang sa tagumpay– mula sa pagwa-one-two-three ko sa jeep hanggang sa job promotion ko na mas masaya pa siya kaysa sa’kin. ‘Yung nakikita kong masaya siya na natutupad ang mga pangarap ko.

Isang partner na kapareho ko ng kulay ng pajama, kausap ko bago ako matulog. Kinukwentuhan ko ng mga nangyari sa’kin sa isang buong araw. ‘Yung kahit na sa pinakamadidilim na sulok ng buhay ko, mangangapa siya ng dalawang bato para ikiskis ‘yun, gumawa ng apoy para hindi ako malamigan, at makita ko ‘yung daan papalabas. Siya na lagi kong madadatnan sa kusina tuwing umaga, na ipaparamdam sa’kin na hindi ako dapat matakot na kahit magising ako ng tanghali, may nakahanda pa ring sinangag at tapa.

Pasensya na. Gabi na kasi. ‘Wag na rin tayong matulog. Tutal, wala namang gigising sa’tin bukas.

The Olfactory Nerve

Ito ‘yung responsable sa pang-amoy natin. Ano nga bang mensahe ng bawat amoy? Bukod sa amoy ng tsismis na siguradong may mensahe, bawat amoy ay may konteksto. Na pwedeng pagsimulan ng rebolusyon?

Naalala ko nung 4th year high school, minsan naitanong ng guro namin sa Filipino ang tungkol sa ipinapasang ordinansa kaugnay sa may mga driver na may kamehamewave. Hindi ko matandaan kung ibinalita na ba talaga ‘yun, patay ang nerves ko pagdating sa current events, o nasobrahan lang sa kakasinghot ng chalk ang teacher ko. Kung ano man sa dalawa, ang mas mahalagang bagay ay may pinag-usapan kami na may katuturan.

Nagtawanan kami. Kung anu-anong klaseng mapang-alipustang nakakalokong salita ang lumabas sa bibig namin na akala mo, three times  day kami kung mag-toothbrush. Sabi nga ng isang classmate ko, habanag paisa-isang humuhugot ng tawa, stress ka na nga, ganun pa ang maaamoy mo.

Na sinegundahan naming lahat. Busy ka nga namang tao, at ayaw mo ng may tambay, sa ilong mo.

Pero may isang classmate ako, na kaibigan ko rin at isang debater, ang may ibang pananaw. Nakaka-degrade ng pagkatao ang pagpapasa ng ganoong ordinansa.

Narinig ko ‘yun, pero noong mga panahon iyon, exactly 6-7 years ago, ang tanging iniisip ko e, kapakanan ng nostrils ko.

Halos hindi yata lumilipas ang isang buwan matapos noon nang tumanda ako (hindi ko alam kung kailan), na hindi ko naiisip ang sinabi ng friend ko.

Nakaka-degrade ng pagkatao.

Doon ko nahanap ang totoong sagot. Oo nga naman.

Hindi sa gaya-gaya ako, o madaling maimpluwensyahan, o nagpapasikat para maging iba. Pero totoo nga, tama siya.

Oo, naiintindihan kong sadyang may mga makapigil-hiningang amoy tayo na ayaw nating malanghap habang nasa biyahe pauwi. Ito ‘yung mga panahong gusto mong maglabas ng pintura: either ilamas mo sa buong jeep para mahigop ang amoy ng katabi mo o sisinghutin mo. Tipong imbis na maglalabas ka ng extra rice, isusuka mo pa ‘yung kinain mo.

Ilang beses na ako nagkaroon ng mga kasabay sa jeep na may langhap-sarap na amoy. Pinipigilan kong huwag huminga from time to time. Isang malalim na hugot para maraming pumasok na oxygen + carbon dioxide + greenhouse gasses, tapos, para akong kamelyo na iipunin ko ‘yun sa baga ko. Habang ang mga katabi ko, panay ang paypay at hindi matanggal ang panyo sa ilong, ako, pakamot-kamot lang. Binubugbog man ang ilong ko, ayokong ipakitang nandidiri ako.

Bakit? Nakikita mo ba kung sinong mga tao ang may ganitong amoy? Nangangalakal, tindera, driver, street sweeper. Kaulayaw ang nature turning into nakasusulasok na urbanidad.

Isipin na lang natin: kung sa bangko ba nagtratrabaho ‘yun, na kulang na lang ay ipaghele ng aircon at swiveling chair, mangangamoy kamehamewave na pumatay kay Freeza ang mga drayber? Kung ang minamaneho nila, eroplano o barko, magiging ganun kaya sila kadungis? Kung nagtratrabaho ba siya sa restaurant, mawawalan ka ba ng gana ngumuya? Naalala ko ‘yung lakas-loob na pagpapa-feature ng isang babaeng Metro Aide sa isang programa na ang paksa eh, kamehamewave. Note: Metro Aide siya! Nasa tabi nang kalsada’t nauusukan!

Malamang ay iniisip mo ngayon na pwede namang mag-deodorant, maligo araw-araw. Pero nasa lifestyle ng tao. Ang oras niya sa pagligo ay ipamamasada na lang niya. O ibibili niya ng deodorant eh, ipangmimeryenda na lang o pandagdag sa pambili ng tocino ng Bunso niya sa kanyang titser. Hindi sa lahat ng pagkakataon, maggagawa mong pigilan ang paggalaw ng peristalsis mo sa pwet sa pampublikong lugar.

Kung napatupad kaya iyon, paano ba? Katulad din ba ito ng paghuli sa mga nagyoyosi sa Farmers at harap ng Robinson Ortigas?

Malamang MMDA officer na ipinaglihi kay Ilong Ranger, o sa K9. Magsisimula sila sa trabaho ng alas-nuwebe ng umaga hanggang alas-singko ng hapon. Siguro sa mga checkpoint o paradahan, sakayan/babaan ng jeep sila magsisitambay para mahanap ang “The One”. Kung walang ilong ang magsasakripisyo sa ganitong uri ng trabaho, malamang may mga device sila na panukat ng amoy, na mukhang thermometer na isasalaksak sa mga pawisang kilikili. O kaya ‘yung papel sa Rexona para malaman kung gaano ka ka-pawisin. Kung papalarin ka, kukunin ang pangalan mo, address at iche-check ang lisensya. Ipahuhubad sa’yo ang t-shirt o kukumpiskahin ang towel mo upang maging ebidensya. Nakahanda ang kanilang resealable pack na animo’y gumawa ka ng krimen.

Magbabayad ka ba ng limandaan o aattend ka ng community service at magseseminar? Aba, isang araw gugugulin ‘yun. Maglilinis ka ng kalsada at mag-i-spray ng deodorizer sa mga public dugyot-pink cubicles ng MMDA na ‘pag pumasok ka, kakapit sa t-shirt mo ‘yung amoy-ihi ng mga lasing at lalaking salawahan sa pag-ibig. Isang araw. Isang araw na kita rin ang mawawala sa’yo. Pero may pakunswelo de bobo naman kahit papaano. Sa seminar, bukod sa ituturo sa’yo kung paano ang tamang paghilod at kung gaano karaming beses ka dapat magpabula ng sabon sa singit mo, present d’yan ang mga magpapa-give away ng mga produktong “for men” na mga burgis na lalaki lang ang makaka-afford. Oo, bibilhin na pati ng multi-nasyonal companies ang kagaguhan ng pag-iisip ng mga nakatataas pagdating sa pagpapatupad ng ganitong mga batas. Isang araw na kita ang mawawala. Kaya magbabayad ka na lang ng 500 pesos dahil lamang sa hindi mo pagiging aktibo sa banyo.

At dahil nga d’yan, maraming aangal– mga grupong nangangalaga sa mga driver, misis ng driver, titser ni Bunso at kabit ni driver. Nakakatawang isipin na hindi na pagtaas ng pamasahe ang ipaglalaban nila, kundi karapatan nilang maitaas ang kili-kili ng matiwasay. Syempre, sasabihin ng mga nakaupo, “hindi kami nagkulang ng paalala”. Siya nga naman, malinaw namang nakasulat: bawal magka-putok, may namatay na.

Let’s face it: parte ito ng araw-araw nating buhay-kalsada. Tandaan natin na hindi natin ito pag-aari. Kaya nga ang tawag sa kanya eh, PUBLIC Utility Vehicle. Hindi ko sinasabing kapag masa ka, dapat madumi ka; kapag blue-collar job ka, kasama na run ang katotohanang mabaho ka. Pero ang mga noun na nabanggit ko ay mga natural na taong nasa natural na paligid at natural na nangyayari sa kanila ‘yun. Masyado nang mainstream ang pagsigaw ng “ang baho!” sa walang-malay na tae.

Nakakahiya, na ngayon ko lang siya naisip. After ng ilang taong nakalipas.

Pero kung ayaw mo talaga ng mabahong amoy, magtaxi ka araw-araw! O kaya, isa lang ang ibig sabihin niyan: kailangan mo nang mag-invest nang sarili mong kotse!

Gusto mo ba magkaroon ng kotse na hindi ka nagpapakahirap, nagpapakaalila sa trabaho? Na makukuha mo sa loob ng isang taon kahit nakaupo ka lang, tapos kumikita ka pa? Mahigit 100,000 pesos sa isang buwan? Madali lang ‘yan!

Kita tayo sa Starbucks.