Dear Angela,

Hindi naman ako si Jesus.

Hindi ‘yung mahiwagang lalaki na mensahero ng langit ha.

Hindi naman ako si Jesus, ‘yung character na binuo ko sa isip ko, na nalunod sa pagkabighani at katangahan, habang nakasakay sa bus.

Pero, naisulat ko ang sarili kong love story. Sa loob ng bus.

Sinasadya ko, na makasama ko s’ya, kahit minsan, may maayos akong schedule para sa pagpasok at paglakwatsa. Kasi, masaya akong kasama s’ya. Kumportable akong gumalaw. Walang pagkukunwari, walang pagtatago.

Sinasadya ko, na makasama ko s’ya, kasi pagod s’ya at kailangang matulog. Ayoko naman na matulog s’ya mag-isa sa bus—may mga bagay na maaaring mangyari kung nakapikit ang mga mata mo.

Kaya hinayaan ko s’yang matulog sa balikat ko.

Paulit-ulit na ganoon ang nangyari: minsan may kasamang pang-ngata, o busog na sa kwento.

Pero nauubos lang ang oras namin sa pagtulog n’ya, at pagmumuni-muni ko.

Hindi naman doon natapos ang lahat. Sa takot kong sumubok, pinigilan ko kung ano man ang nararamdaman ko. Pero pinaramdam n’ya saking wala akong dapat ikatakot.

Hanggang sa nagkapalitan din ng mga matatamis na salita—miski ‘yung mga salitang hindi ko inasahang masasabi ko, at sasabihin n’ya rin sa’kin.

Pakiramdam ko, lumilipad na sa EDSA ‘yung bus na sinasakyan namin.

Hanggang sa dumating ang punto na kailangan ko na ng tapang upang tumayo sa kinauupuan ko, upang bumaba sa bus na kasama s’ya at haharapin na ang tunay na mundo sa labas ng daigdig na mayroon kami.

Kailangan ko ayusin lahat—ang oras, ang sarili. Para mula sa pagiging ‘isa’, handa na akong dumoble. Kaya sinabi ko sa kanya, ‘konting panahon lang naman.’

Ngunit ang kaunting panahon na hinihingi ko ay humaba sa dami nang nangyari.

Biglang isang araw, nung lingunin ko s’ya, nakatingin s’ya sa likod. May nais balikan. May mga bagay na naiwan. Hindi s’ya makausad. Nililingon niya ang taong dating naging parte ng buhay n’ya.

Nililingon n’ya rin ang dati n’yang repleksyon—ang dati n’yang sarili. Binitawan n’ya ‘yung mahigpit na kapit n’ya sa kamay ko.

Aaminin ko: Masakit. Parang naulit lang ‘yun dati. Binitawan ako sa dahil sa bagahe. May nilingon pa.

Tinignan ko lahat ng bagay na ginawa ko. Baka nagkulang ako. O may nagawa akong hindi maganda. May nasabi ata akong mali. Baka nasaktan ko s’ya.

O baka nagmamadali ako. Isang buwan lang naman s’yang nakitulog sa balikat ko. Pero sa dami nang nangyari, pakiramdam ko, hindi lang isang buwan ‘yun.

O baka sumobra. Ang OA ko ata magmahal. Na-pressure. Naumay siguro.

Isang buwan. Madali lang ba talagang makalimutan ang isang buwan?

Hanggang ngayon, iniisip ko pa rin kung bakit ganoon ‘yung nangyari. Hanggang ngayon, nagugulat pa rin ako.

Tinignan ko na lang lahat ng bagay na ginawa ko para sa kanya. Hindi ko s’ya masisi. Kahit binitawan n’ya ako, hindi ko makuhang magalit.

Kaya hinayaan ko muna s’ya. Inintindihin ko.

At iniisip ko pa rin, kung bababa na ba ako ng bus– mag-isa. Sinabi naman n’ya, na hindi n’ya alam kung sasandalan n’ya ulit ako, o kung sasabayan na lang n’ya ako sa ride ko.

May mga pagkakataong gusto ko nang bumaba, sumuko na lang ba. Pero, mahirap iwan. Mahirap iwanan ‘yung mga alaala. Hindi ko s’ya maiwang natutulog mag-isa

Kaya andito pa rin ako, hangga’t hindi pa ako nangangawit sa pag-kakaupo, o kayanin pa ng mahabagin kong pwet, tatayo ako. Tayo muna, tas upo ulit. S’ya na lang ‘yung hihintayin ko bumabang mauna eh. ‘Pag bumaba na s’ya, tsaka ako bababa’t uuwi na. Kahit pagod ako, walang kain at puro hangin lang sa pipitsugin aircon ang laman ng tyan, uuwi sa bahay na parang walang nangyari.

Sana nga, ganoon ‘yun kadali.

Marami nang nagtanong sa’kin, kung hanggang kailan ko kayang maghintay. Nakakatawa, na sa mga bagay na ito na hindi kayang hulaan miski ni Nostradamus, ang tanging sagot ko lang eh, “Hangga’t kaya ko.”

Medyo matigas lang ang ulo ko. Talaga lang. Ayoko magsisi ako. Ayoko. May mga bagay pa akong napanghahawakan, kahit papaano. Nakakaupo pa rin ako sa upuan sa bus, kahit kalahati na lang talaga ng pisingi ng kanang puwet ko ang nakaupo. Wala namang mga taong nakaupo sa pagitan namin, kaso, lumalaki na ang ditansya.

Kasing tibay ng puso ko ang puwet ko.

Ganun talaga siguro, kaya medyo magkahugis sila.

‘Cause if one day you wake up and find that you’re missing me

And your heart starts to wonder where on this earth I could be

Thinking maybe you’ll come back here to the place that we’d meet

And you see me waiting for you on the corner of the street

Bakit matigas ang ulo ko? Babalikan ko lang ang sinabi ko sa dati kong post:

Kung mahal mo ang isang tao, ipaglaban mo. Kung matalo ka, subok ulit. Kung wala na, tanggapin mo na. Acceptance is the key para maka-move on.

Sasagarin ko ‘yung sakit. Para ‘pag wala na talaga, alam kong wala na.

Pero ngayon, natatanggap ko na. Na malapit nang bumaba si Angela nang hindi ako kasama. Tapos, bababa na rin ako. Sisiguraduhin kong magkaiba na kami ng destinasyon.

Tapos, hindi na ako sasakay ng bus ulit. Baka makasabay ko ulit s’ya, si Angela na estranghera na makikitulog lang ulit sa balikat ko, tapos, iiwan lang ako ulit, dala ‘yung isang parte ko. Alam n’yo na ‘yun.

Ah, teka, di pa pala ako bayad.

Going back to the corner where I first saw you
Gonna camp in my sleeping bag, I’m not gonna move
Andito si Jesus at Angela
Advertisements

UVS 234

Pinigil ko ang kabog sa aking dibdib. Baka marinig n’ya at siya’y magising.

Tinangka kong alisin sa pagkakaipit ang kanyang braso sa aking likuran at sandalan ng marupok na upuan sa bus na iyon—ngunit baka siya’y magising. Ayokong abalahin ang kanyang nakaw na tulog. Nakaramdam ako ng awa sa pagod n’yang mga mata na tinatakpan ng kanyang buhok..

..Na aking hinawi. Ang pagkaawa ay napalitan ng pagkabighani. Kahit nakapikit, tila hinihigop ako ng kanyang mga talukap, at isinasayaw ng kanyang pilikmata.

     Guadalupe, isa.

Bago ako tuluyang maakit, binalik ko sa dating magulong itsura ang kanyang buhok, at ipinukol na lang aking atensyon sa nagtatalong kunduktor at pasahero.

     Bus B ‘to, Boss! Bus B! Ayan o!

Marami nang pagod, maraming bumagbagsak ang mata. May nabinyagan ng kakatapos na ulan; may mga basing kili-kili. Ang iba’y nakatayo habang naghahanap ng stalagmites sa kisame; may nakikipag-usap sa kable, nanonood sa pagpapasikat ni Kris Aquino o sinasagot ang misteryo ng buhay sa pagtingin sa kung ano’ng nasa labas.

Muntik na akong maging isa sa mga pobreng nilalang sa aking paligid. O sa mga pobreng nilalang na nakikipag-gitgitan sa kalsada. O naririndi sa busina at nangingitim ang ilong dahil sa polusyon. O marahil, ay nakukunsume sa paypay ng mga usok galing sa tambutso. O baka lubos na natagtag ang katawan sa byahe dahil sa nagsusumigang bus na nasakyan ko.

Muntik na. Kung hindi lang dahil sa babaeng ito na sumakop sa aking balikat.

Salamat sa mumurahin kong polo na binabad ko sa sabong di umano’y magmumukhang bago ang damit kahit na napulot lang sa uka-ukay. Marahil dahil nagmukha akong disente, kaya ako ang pinagkatiwalaan niyang magpagtataguan ng mundo n’ya sa labas ng bus na iyon.

At pumihit ako ng kaunti pakanan para tignan ang kanyang mata, ngunit ang kanyang mga labi na bahagyang nakabuka ang una kong nakita sa pagkakataong ito.

Hindi naman kabigatan ang kanyang ulo, ngunit pasan ko ang daigdig. Ang aking daigdig, na sa gabing iyon, ay sa kanya uminog.

Inisip ko kung ano bang gagawin ko pagkagising n’ya. Ngingitian ko ba hanggang sa magpasalamat s’ya? Sigurado na ‘yun. Hindi naman s’ya mukhang antipatika na matapos mong saluhin ang kanyang pagod sa loob ng kinse minutos (pa lang ang nakakalipas) ay aalis na lang basta. Ano kaya sasabihin n’ya? Salamat, Sir. O kung suswertihin, susundan n’ya iyon ng  Ano’ng pangalan mo?  Syempre, ako naman, sasagot. Jesus. Jesus nga, di lang halata. Syempre, dapat mapatawa mo s’ya nang kaunti para makipagkwentuhan pa sa’yo.

Itatanong ko pangalan n’ya. Inalala ko ang mga babaing pangalan na karaniwan kong napapanood sa telenobela. Ingrid, Carla, Margarette, Amanda. Pero mukhang hindi. Masyadong sopistikada ang mga pangalan na iyon para sa kanya. Regine, Alma, Jessica, Dinna.

.. Laura, Juliet, Roselle.

..Anna, Clara, Sandra, Cristina.

O baka swertihin pa, hingin ang aking number. O ako na lang hihingi. At doon magsisimula ang lahat.

O baka dalawa pangalan n’ya. Rose Anne. Mary Grace. April Mae. June July.

..Hanggang sa maubusan na ako ng pangalang naiisip, Angela na lang, ayon sa aking guni-guni.

Tinignan ko na lang ang kanyang suot, hindi upang tignan ang hubog ng kanyang katawan, kundi para isipin kung sino s’ya sa labas ng bus na kinauupuan namin ngayon.

Simpleng pink blouse na maraming ruffles. Kupasing maong na palda na lampas-tuhod. Puting-puti na tsinelas na di pa ata naiaapak sa kalye. Itim na shoulder bag na hawig sa laging dala ni Aling Mameng ‘pag naglalako ng bra sa Avon. Nunal sa pagitan ng ilong at itaas ng labi. Isang mukhang inihulma sa langit.

Sino ka? Bakit hindi ko maisip kung sino ka?

Hindi ko na iyon masagot. Kumalabog ang aking dibdib sa kanyang paggalaw. Na sa pagkakataong ito, ay isiniksik n’ya ang kayang mukha sa aking leeg. Dama ko ang kanyang paghinga, ang pagalaw ng kanyang mga kamay sa aking likod at harapan. Ang kanang kamay ay kinabig ang aking pagkalalaki.

Ngunit hindi ako mapanamantala. Ipinatong ko na lang ang kanyang kamay sa kanyang hita.

Lukut-lukot na ang aking brown envelope na naglalaman ng aking pagkatao. May ilang araw ko na ring nagiging buhay ang pagtahak sa makasaysayang kalye na ito upang maghanap ng trabaho. Hindi ako pinapalad. Ngayon lang. Dahil kay Angela.

Tumagal pa ng ilang minuto na ako’y nawala sa katinuan. Hindi ko inintindi ang mga galit na ugat sa braso ko at pamamanhid ng aking hita. Tila malabo na ang aking paningin, maliban sa aking katabi. Kumakapal ang usok, ngunit wala akong ibang naaamoy kundi ang mabango n’yang buhok. Nalulunod sa ingay ang mga tao sa aking paligid, ngunit wala akong ibang marinig kundi ang paghinga niya, at ang kabog sa aking dibdib. Sa loob ng bus, sa pandalawahang upuan, nabuo ang mundong hinding-hindi ko malilimot; mundong amin lang.

Ilang minuto pa ang nagmartsa; kinse minutos bago mag-alas otso, na tila habambuhay na kaming nasa ganoong sitwasyon.

     Dito ka na lang, ‘wag ka nang umalis. Dito na lang tayo.

Kahit saan kami daldalhin, kahit may hangganan.

     Estrella!

Sa kalampag ng barya sa handrail natapos ang aking pantasya nang unti-unting umangat ang ulo n’ya. Ayoko sana s’yang magising, ngunit hindi ko na iyon napigilan. At hindi ko pipigilin. Dumating na ang realidad.

Tumingin ako sa kanyang mga mata na parang hindi s’ya nakatulog. Nakanganga na lang ako at binubulag ng liwanag na galling sa fluorescent lamp sa kisame nang mahawi ang ilang pasahero.

     Salamat.

Isang salamat at isang ngiti. Sapat na upang malimutan ko ang mga bagay na gusto ko sabihin. Anong pangalan mo? Ako si Jesus. Naka-globe ka ba? Taga-saan ka? Sino ka? Bakit hindi ko maisip kung sino ka?

Sumisigaw ang aking utak. Ngunit nilamon na s’ya ng mga tao. Ng kawalan. Wala na.

Sa muling pagkalampag ng barya sa handrail, nakaramdam ako ng lungkot. Lungkot sa pagkawalan n’ya. Lungkot sa  katangahan kong nawala ko ang pagkakataong iyon. Lungkot sa muling pag-iisa. Lungkot sa pagkawala ng isang pangyayaring pwedeng magpatuloy habambuhay.

     Kailan kita makikitang muli?

Ticket po, pakilabas!

Binasag ng kunduktor ang aking pagmumuni-muni. Oo nga pala. Kinapa ko ang aking bulsa. Sa harap. Sa likod. Sa gilid. Sa upuan. Sa ilalim ng upuan. Sa paligid ng ilalim ng upuan. Wala.

Ninakaw ng ilang minutong pag-ibig ang aking pitaka. Putang ina.